3 x Lange adem tegen asfalt

Infrastructurele problemen los je op met meer asfalt, toch? Veel burgers denken van niet en verzetten zich tegen ingrijpende wegenprojecten in hun omgeving. Wie een lange adem heeft, kan projecten soms lang tegenhouden en proberen de schade enigszins te beperken – ze weten dan in ieder geval zeker dat zij er alles aan hebben gedaan. Niet dat de overheid zit te wachten op dit soort burgerparticipatie. Die staart zich blind op de eigen plannen en drukt ze er zonder pardon door, ook als ze daarvoor de cijfers geweld aan moet doen. Juist dit gedrag lijkt verzet extra te voeden. Drie activisten vertellen hoe weinig weerklank hun tegenargumenten en alternatieven kregen voor respectievelijk de bouw van de A4 Delft-Schiedam, de N23 Westfrisiaweg en de Blankenburgtunnel.

Ingrid van Meggelen, 51, vrijwilliger Natuurmonumenten
Verzet zich tegen: Blankenburgtunnel, sinds 2010. Status: ontwerpfase.

asfalt Ingrid van Meggelen Blankenburgtunnel
Foto Dinand van der Wal

Waarom kwam u in actie?

“Midden-Delfland is een prachtig natuurgebied en cultuurhistorisch erg bijzonder. Het zou door de Blankenburgtunnel doormidden worden gesneden; een enorme aanslag op het gebied. Zo gauw we van de plannen hoorden, hebben we Actiecomité Blankenburgtunnel Nee opgericht. Milieudefensie, Natuurmonumenten, Het Volksbos en Natuur- en Milieufederatie Zuid-Holland waren ook meteen betrokken.”

Hoogtepunt?

“In 2011 organiseerden we met heel verschillende organisaties een manifestatie. Er kwamen enorm veel mensen op af en we kregen veel persaandacht. Ik dacht echt dat het iets zou kunnen betekenen.”

Dieptepunt?

“Als oplossing voor het fileprobleem was er de keuze tussen de Oranjetunnel en de Blankenburgtunnel. Volgens de commissie Elverding moesten bewoners recht op inspraak hebben. Dat was zo’n verschrikkelijke farce. Er werd niet open nagedacht, alternatieve oplossingen werden direct door de mensen van Rijkswaterstaat van tafel geveegd. De hele procedure is onzorgvuldig en onvolledig geweest. De manier waarop de regering omgaat met infrastructuur en het ontbreken van een langetermijnvisie daarop vind ik vreselijk. Dit gebied staat verkeerstechnisch zwaar onder druk, maar er zijn betere oplossingen dan alleen maar meer asfalt.”

Hoe hou je het vol?

“Ik verdiep me nu minder in de details, ik werd er depressief van. Met veel liefde probeer ik als vrijwilliger bij Natuurmonumenten mensen duidelijk te maken hoe bijzonder Midden-Delfland is. Zoals het natuurgebiedje de Rietputten, waar vogelaars uit heel Europa komen kijken naar onze prachtige blauwborstjes en baardmannen. Het hele gebied staat onder druk, ook met de verlenging van de A4 die nu gaande is. We vrezen dat de tunnel met de A4 verbonden zal worden en we weer een stuk verliezen.”

Henk Tetteroo, 63, leraar Nederlands, kreeg lintje o.m. voor verzet tegen verlenging A4 Delft-Schiedam.
Sinds: 1976 tot nu. Status: 1e helft open in 1989, 2e in aanbouw

asfalt A4 Delft-Schiedam Henk Tetteroo
Foto Dinand van der Wal

Waarom kwam u in actie?

“De weg zou langs mijn ouderlijk huis lopen en een enorme aanslag op de mooie omgeving betekenen. Toen ik me erin verdiepte, bleek de noodzaak ervan heel slecht te zijn beargumenteerd. De bestaande weg zou te weinig capaciteit hebben, maar die was veel hoger dan men ons voorspiegelde. Dat hebben we ook weerlegd, tegendeskundigheid was een belangrijk wapen, maar een groot deel van de politiek bleef er blind in geloven.”

Hoogtepunt?

“Eigenlijk meteen in 1976, toen de Tweede Kamer een motie aannam met de strekking: stop de aanleg en zoek naar alternatieven. Anders zou die weg er in 1980 al hebben gelegen. De vanzelfsprekendheid ervan was verdwenen, waardoor voorstanders compromissen moesten sluiten.”

Dieptepunt?

“In 1991 hadden we een heel sterke zaak bij de Raad van State; hun officiële adviseur raadde aan ons in het gelijk te stellen. Dat had tot afstel kunnen leiden. Het Rijk heeft, mede door een pertinente leugen van de landsadvocaat, toch gewonnen. Heel schokkend dat het geweld regeerde in plaats van de argumenten.”

Hoe hou je het vol?

“Het is wel roeien tegen de stroom in. De aanleg is niet tegengehouden, maar de manier waarop is ingrijpend veranderd. Als je in aanmerking neemt hoeveel middelen en geld de overheid heeft ingezet tegen een actiegroep met nauwelijks geld die alles in zijn vrije tijd doet, dan hebben we ongelofelijk veel bereikt. We moeten als Stichting Batavier nog wel steeds bevechten dat de inpassingsafspraken worden nageleefd.”

Maria Weeber, 63, psychotherapeut, politica Progressief West-Friesland
Verzet zich tegen: N23 Westfrisiaweg sinds 1995. Status: in aanbouw

asfalt N23 Westfrisiaweg Maria Weber
Foto Dinand van der Wal

Waarom kwam u in actie?

“In 1995 hoorden we dat er plannen waren om de weg aan te passen. Die is dwars door het dorp gebouwd en heeft destijds voor veel pijn gezorgd. Bewoners voelden zich niet gehoord, dat wilden we nu voorkomen.”

Al eerder actief?

“We hadden een lokale afdeling van Milieudefensie opgericht om een bedrijventerrein tegen te houden. Milieudefensie gaf ons een reëel beeld van wat we zouden kunnen bereiken – die weg zou er hoe dan ook komen – en gaf goede adviezen.”

Hoogtepunt?

“Dat ingenieursbureau Movares bevestigde dat ons plan voor een ovatonde, een opgetilde rotonde, realistisch was. Die zou op dezelfde plek komen als waar de weg nu ligt, en dus niet dwars door het landschap hoeven te gaan, een goede doorstroming hebben en veel goedkoper zijn. Echt het ei van Columbus, dachten wij.”

Dieptepunt?

“Toen we trots met het plan naar de provincie gingen, ben ik echt geschrokken van hoe in Nederland dingen worden beslist. Bij een besloten vergadering van de Provinciale Staten hebben de ambtenaren hun eigen verhaal gehouden en vooral betoogd waarom Movares niet goed was. Noch wij noch Movares mochten aanwezig zijn.”

Hoe hou je het vol?

“Veel mensen stonden achter ons, er is veel saamhorigheid. Verliezen is niet zo erg, je wilt ook aantonen wat er niet klopt. De provincie stelt een klankbordgroep in het leven waarin je één keer mag zeggen wat je vindt maar waarmee niets wordt gedaan. We waren echt niet tegen alles, er moest inderdaad iets veranderen. Milieutechnisch is wat er nu komt hartstikke slecht. Als politica houd ik de uitvoering goed in de gaten, dat is hard nodig.”

Naar boven